Skip to content

Μνημείο για τη Μάχη των Ποταμών

Η μάχη των Ποταμών, όπως επικράτησε να ονομάζεται, είναι η σπουδαιότερη μάχη της Αντίστασης στο Ρέθυμνο και από τις σπουδαιότερες στην Κρήτη. Μετά την καταστροφή των χωριών του Κέντρους από τους Γερμανούς και τη θανάτωση 164 από τους κατοίκους, έγινε σύσκεψη στελεχών του ΕΛΑΣ στο λημέρι τους στον «Αφέντη Χριστό», τοποθεσία της περιοχής Βισταγής - Πλατανίων. Πάρθηκε απόφαση να χτυπηθούν οι Γερμανοί για την καταστροφή των χωριών.

Ως πρώτη ενέργεια αποφασίστηκε η κατάληψη της Σχολής Ασωμάτων. Τα ξημερώματα της 1ης Σεπτέμβρη 1944 έγινε αιφνιδιαστική επίθεση στη Σχολή. Αμέσως μετά την κατάληψη της σχολής με επικεφαλής τον καπετάν Λεμονιά στήθηκε ενέδρα στα υψώματα στην τοποθεσία «Λινές». Κατά τις 10 το πρωί εμφανίστηκαν 2 γερμανικά αυτοκίνητα γεμάτα στρατιώτες Γερμανούς (περίπου 50). Στο πρώτο είχαν βάλει και γυναίκες ομήρους για προκάλυμμα. Οι Γερμανοί αιφνιδιάστηκαν και άφησαν πολλούς νεκρούς ενώ οι υπόλοιποι παραδόθηκαν. Το απόγευμα της ίδιας μέρας φάνηκαν 4 γερμανικά αυτοκίνητα γεμάτα στρατιώτες (120 περίπου), να έρχονται από το Ρέθυμνο. 

Έτσι αρχίζει η δεύτερη φάση της μάχης. Η σύγκρουση ήταν σκληρή και η μάχη συνεχίστηκε ως το βράδυ. Τη νύχτα άρχισε να βάλλει στην περιοχή το γερμανικό πυροβολικό από το αεροδρόμιο της Πηγής. Οβίδες έπεφταν στην περιοχή από την Παντάνασσα μέχρι τη Σχολή. Το πρωί της 12ης Σεπτεμβρίου φάνηκε μεγάλη φάλαγγα γερμανικών αυτοκινήτων και τανκς να κινείται αργά από το Ρέθυμνο προς το πεδίο της μάχης. Οι μαχητές του ΕΛΑΣ αποφάσισαν να υποχωρήσουν αφού είχαν προκαλέσει μεγάλες απώλειες στα ναζιστικά στρατεύματα και είχαν αποσπάσει μεγάλες ποσότητες όπλων πολεμοφοδίων.

ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΜΝΗΜΕΙΟΥ

Τοποθεσία
Νομός Ρεθύμνης
Φορέας Υλοποίησης
ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ